1. Podstawowe informacje o filodendronach
Dodane przez admin dnia 23.09.2019 20:03
SYSTEMATYKA

Systematyka wg Reveala

Domena: jądrowce
Królestwo: rośliny
Podkrólestwo: naczyniowe
Nadgromada: nasienne
Gromada: okrytonasienne
Klasa: jednoliścienne
Rząd: obrazkowce (Aroideae = aroid)
Rodzina: obrazkowate (Araceae)
Rodzaj: filodendron (Philodendron)
Gatunek np. hederaceum, pedatum, erubescens, gloriosum
Odmiana (w tym tzw. kultywar, krzyżówka, hybryda) np. Philodendron erubescens "Red Emerald" , Philodendron "Imperial Green", Philodendron "Lemon Lime", Ph. "Royal Queen"
Stare synonimy, których obecnie nie używamy: Ph. scandens, Ph. selloum. Patrz: nazewnictwo.
W 2018 r., po badaniach DNA, Philodendron bipinnatifidum został przypisany do nowego gatunku Thaumatophyllum bipinnatifidum.

Z tej samej rodziny wywodzi się Monstera, która nie jest zaliczana do filodendronów. Podobnie Epipremnum, Scindapsus, Rhaphidophora i Syngonium nie są filodendronami, pomimo występowania w zbliżonych strefach klimatycznych i podobnej budowy fizjologicznej.

Występowanie
W naturze rośnie w dżunglach południowej części Ameryki Północnej, Środkowej i całej Ameryki Południowej, a także w Zachodnich Indiach. Można je odnaleźć w Meksyku, Ekwadorze, na Kubie, Kostaryce, Nikaragui, w Peru, Kolumbii, Panamie i Hondurasie.

Rozmiary
Winoroślowate, wysokość i szybkość przyrostu zależy od odmiany i środowiska hodowli. Gdy cieplej, wilgotniej i są często nawożone, tym rośliny większe i rosną szybciej (do 1m rocznie).

Zastosowanie
Walorem dekoracyjnym są głównie liście. Wiele gatunków prowadzi się jako wiszące, pnące (przy paliku pokrytym mchem, drabince, desce pokrytej korą itp.), a gatunki drzewiaste jako egzemplarze okazowe. Uprawiać je można też w hydroponice, terrariach, paludariach oraz na tzw. zielonych ścianach. Patrz: Uprawa - Filodendrony - łatwe czy trudne rośliny pokojowe? | Filodendrony jako rośliny do terrariów i paludariów | Filodendrony w uprawie na tzw. zielonej ścianie | Hydroponika w uprawie filodendrona | Ekspozycja dla filodendrona

Ulistnienie
Zróżnicowane, zazwyczaj duże, skórzaste, błyszczące. Starsze liście z reguły są w zarysie owalnie-sercowate, niektóre z głębokimi wcięciami, inne pełne. Młode liście roślin uprawianych z nasion są niepodobne do liści dorosłych okazów. Patrz: Budowa - liście i Uprawa - mycie liści.

Korzenie powietrzne/czepne
Owijają się wokół podpórek, pobierają wilgoć i składniki mineralne z podpory (np. wilgotnego mchu).
Należy naginać je w stronę gleby. W żadnym wypadku nie obcinać korzeni, bowiem roślina przez taki zabieg spowalnia swój rozwój, a nawet choruje (to tak, jakby ktoś nam poobcinał palce!)
Filodendron musi dobrze rozwinąć swój niezbyt zwarty system korzeniowy, do tego jest niezbędna gleba lekka, najlepiej torfowa lub kokosowa, i mieszane z perlitem, wermikulitem. Niezbędny jest dostęp powietrza do korzeni, stąd ziemia musi być przepuszczalna. Patrz: Uprawa - korzenie powietrzne.

Kwiaty
Rzadko pojawiają się w uprawie domowej, poza niektórymi starszymi okazami odmian, np. Ph. 'Imperial Red'. Okrywa kwiatu (spatha) w różnych odcieniach purpury, różu, czerwieni lub zielonkawo - biała. Na centralnym słupku (spadix) znajdują się małe kwiaty w kolorach żółtym, kremowym lub białym. Patrz: Budowa - kwiaty.

Oświetlenie
Jasne, rozproszone do umiarkowanego, chronić przed bezpośrednim słońcem. W Polsce chronić od słońca od marca do października. Można uprawiać z daleka od źródła światła (np. 2-3 m od okna), ale ucierpi na tym cały pokrój rośliny i kolor ulistnienia w przypadku roślin o liściach podbarwianych bordowo lub czerwono. Nie poleca się uprawy żadnych odmian filodendronów w cienistych, niedoświetlanych pomieszczeniach z uwagi na zakłócony proces fotosyntezy, który negatywnie odbija się na zdrowiu roślin. Patrz: Uprawa - oświetlenie.

Temperatura
Średnia do wysokiej od +14 do +27 st. C. Filodendrony dobrze rosną w mieszkaniach/pokojach o wystawie południowej i jej pochodnych (poł. - zach., poł. - wsch.), ale muszą być cieniowane, a przy wysokiej temperaturze muszą być dodatkowo zwilżane (liście lub powietrze wokół nich - taca z keramzytem). Patrz: Uprawa - temperatura.

Choroby i szkodniki
Mozaika wirusowa, plamistość liści, zgnilizna korzeniowa, ziemiórki. W przypadku przelania, roślinę należy wyjąć z doniczki, usunąć podłoże i martwe korzenie (zostawić tylko białe i zdrowe), a następnie roślinę umieścić w wiaderku lub wazonie z czystą wodą i zmieniać ją co 2 dni, dopóki nie będzie widać oznak dalszego gnicia resztek korzeni. Do wody można dodać kawałki węgla drzewnego. Dla bezpieczeństwa i w zależności od odmiany, można też od razu zrobić sadzonki z górnej części łodygi z 2-4 liśćmi do ukorzeniania w wodzie. Patrz: Uprawa - choroby i dlaczego gnije kwiat.

Toksyczność
Sok roślin może drażnić skórę i powodować nudności po spożyciu. Owoce np. Monstera deliciosa zawierają szczawiany, które szczypią w język, ale są jadalne, chociaż wymagają przygotowania.

Szczegółowe informacje o uprawie tych roślin znajdziesz w tym artykule.

Czego potrzebujemy do uprawy?

I na koniec - cierpliwość oraz "żyłka" do eksperymentowania. Powodzenia! :-)


Tekst i opracowanie: Katarzyna 'NINa' Górnisiewicz. Zdjęcia: z Internetu. Kopiowanie, powielanie i reprodukcja powyższego tekstu i/lub autorskich zdjęć bez zezwolenia autorki jest zabroniona.